Opgebrand

Wat moeten we doen om burnout te voorkomen?

Maarten De Gendt is communicatiemedewerker. Hij woont met zijn vrouw en zoontje samen in Gent. Zes jaar geleden kreeg hij te kampen met een zware burnout. Hierover schreef hij een boekje. Omdat steeds meer mensen te maken krijgen met een burnout, gingen we praten met Maarten. Over de oorzaken, de gevolgen en wat we kunnen doen om burnout te voorkomen.

” Zes jaar geleden kwam ik aan op mijn werk. Ik had al telefoon gekregen over een artikel dat op het intranet moest geplaatst worden en er waren geen collega’s. Op het werk zelf werd ik dan geconfronteerd met een ander probleempje en toen schoot ik uit mijn sloffen. Ik schold mijn collega uit en liep weg. Ik was helemaal overstuur en ik kan je verzekeren: ik word zelden boos. 


Ik heb nog steeds geen idee hoelang ik rondslofte in de gangen tot een verpleegster van de verpleegpost mij tegenkwam en meenam naar een bureeltje.


Toen probeerde ik af te koelen en durfde uit schaamte niet meer terug naar mijn collega’s. Ik heb nog steeds geen idee hoelang ik rondslofte in de gangen tot een verpleegster van de verpleegpost mij tegenkwam en meenam naar een bureeltje. Daar vertelde ik dat ik het niet meer aan kon op het werk. Een echte reden was er niet. Ik had geen conflicten met collega’s en ik vond de taakinhoud ook nog steeds leuk. Maar ik kon niet meer, ik was op. “

De verpleegster zei me dat ik naar huis moest gaan en langs de dokter. Die schreef me een maand voor. Ze zei dat ik tegen een burnout aanliep. Voor mij was dat een harde klap. Ik wou niet thuisblijven, ik wou niet toegeven aan de burnout. Toen ik twee dagen later een fietser de huid volgescholden had, besefte ik dat er toch echt meer aan de hand was.
Het genezingsproces begon toen ik tijd voor mezelf nam. Maar echt letterlijk. Elke dag iets gaan doen wat me tot rust kon brengen, bijvoorbeeld. Bij mij bleek dat fietsen. Maar een maand elke dag fietsen was niet voldoende om terug aan het werk te gaan. Er was meer nodig. Dus de dokter verlengde mij ziekteverlof en stuurde me naar de psycholoog. Ik zag terug wat licht door de bomen. De psycholoog ging met mij op zoek naar de oorzaak van mijn burnout.


Dingen doen die zo in strijd zijn met je persoonlijkheid, vergen echt veel energie.

Bij mij is de grootste oorzaak mijn persoonlijkheid. Ik ben een introvert persoon en dat mag je erg letterlijk nemen. Ik heb tijd nodig om mij te kunnen afsluiten van prikkels en sociale contacten. Pas op, ik praat graag met mensen. Maar op het werk werd geapprecieerd dat we elke middag samen zouden lunchen en vanalles samen zouden doen. Ik deed dat ook plichtsbewust, maar het kostte me zoveel energie dat me dat finaal in een burnout heeft geduwd. Dingen doen die zo in strijd zijn met je persoonlijkheid, vergen echt veel energie.
Dat is voor extraverte mensen ook die een hele dag afgesloten in een bureau moeten werken zonder sociale contacten. Ook zij zullen veel sneller op een burnout afstevenen.

Uiteraard is niet alleen het kenmerk introvert voor mij de trigger geweest. Ook het feit dat ik enorm perfectionistisch ben, speelde mee. Dat perfectionisme was zo uitgesproken dat ik soms taken voor me uitschoof omdat ik dacht te weinig tijd te hebben om het perfect te doen. Maar door het net voor me uit te schuiven, kreeg ik het nog minder gedaan omdat er natuurlijk altijd maar werk bij kwam. Dat zorgde voor stress en vroeg ook veel energie.
Dat heb ik echt moeten leren om niet meer te zijn. Gewoon is genoeg. Het gaat nu een pak beter, maar in stressmomenten durft dat wel nog eens de kop opsteken. Dan moet ik daar erg alert voor zijn.


Door de grondige analyse die werd gemaakt van mijn situatie en een heleboel methodieken om mijn situatie te verbeteren en burnout te voorkomen, is dat me wonderwel echt gelukt.

En tenslotte het feit dat ik bijzonder subassertief ben. Ik kan moeilijk neen zeggen. Ook een attitude die ik heb moeten veranderen.
Door de goede begeleiding van een psycholoog, ging ik na 3,5 maand terug aan het werk. Eerst halftijds en dan terug opbouwen tot 80% . Door de grondige analyse die werd gemaakt van mijn situatie en een heleboel methodieken om mijn situatie te verbeteren en burnout te voorkomen, is dat me wonderwel echt gelukt.

Ik had een koptelefoon, ging ’s middags niet meer eten en kon me al eens afsluiten van de rest. Ja natuurlijk ging ik nog mee op etentjes of een drink na het werk. Maar ik plande dat dan goed in zodat ik de avond ervoor en erna toch wat meer rust kon hebben. Dat is niet eigen aan mensen met een burnout, dat is eigen aan mij. Dat heeft me erdoor geholpen en meer zelfs, het feit dat mijn persoonlijkheidskenmerk besproken werd met collega’s, zorgde dat ook iedereen opener werd over wat hij of zij nodig had om goed te functioneren. Dat zorgde dan weer voor een beter personeelsbeleid zodat iedereen zich goed en veilig kon voelen op de werkvloer. Heel belangrijk.


Voor mij is het het allerbelangrijkste dat de overheid werkgevers oplegt om een goed personeelsbeleid te hebben dat zorgt dat mensen met hun eigen persoonlijkheid een plaats krijgen binnen de organisatie.

Het lijkt me als overheid niet evident om burnout te voorkomen. De oorzaken zijn zo afhankelijk van persoon tot persoon. Het heeft ook niet altijd rechtstreeks met de job te maken. Ook studenten kunnen een burnout krijgen en er zijn zelfs mensen die een burnout krijgen in hun eigen relatie. Omdat het toch niet matcht of iemand op de tippen van zijn tenen zit.
Voor mij is het het allerbelangrijkste dat de overheid werkgevers oplegt om een goed personeelsbeleid te hebben dat zorgt dat mensen met hun eigen persoonlijkheid een plaats krijgen binnen de organisatie. Dat moet toch afdwingbaar zijn? Erg belangrijk in de preventie van burnout.

Er wordt de laatste tijd meer gepraat over een korte werkweek. Het is wel erg jammer dat dat dat nog geen maatschappelijk debat heeft opgeleverd. Want de wereld is wel echt veranderd. Vroeger gingen mannen werken en bleven vrouwen thuis. Dat is godzijdank nu niet meer het geval. Maar het zorgt wel dat thuis opnieuw bijna een fulltime werk ligt qua huishouden enzoverder. Dat we daar als maatschappij wel eens over moeten nadenken hoe we privé en werk in balans brengen en houden. Want dat dat burnout zou voorkomen, weet ik niet. Maar het zal wel stress verminderen. “

Wil je meer weten over het verhaal van Maarten? Lees zeker zijn blog Opgebrand